Толық каталог

Бұл жинақта ғалымдар мен көне заттар әуесқойлары ешқашан табылмауы тиіс ескі заттарға тап болады. Пиреней тауларындағы шіркеуде бір келуші үрейі ұшқан шіркеу қызметшісінен ескі альбом сатып алады. Басқа бір жерде ескі гравюра күннен күнге жұмбақ түрде өзгереді, ал теңіз жағасындағы қираңдылардан табылған ысқырық үрлеген сайын бірдеңені шақырады. М. Р. Джеймс елес хикаяларының шебері: оның шығармаларында қорқыныш бір ұсақ жайттан, көлеңкеден немесе бос бөлмедегі дыбыстан туады. Бұл қысқа хикаялардың әрқайсысы үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Түнде, қарлы боран кезінде шақырылған ауыл дәрігерінің жолға шығатын аты жоқ. Түзеу колониясында бір офицер келушіге өлім жазасын орындайтын оғаш машинаны мақтанышпен көрсетеді. Аштық өнерінің шебері торында апталар бойы тамақ ішпей отырады, ал жұрт оған біртіндеп жалыға бастайды. Кафканың осы үш мазасыз хикаясында күнделікті өмір ескертусіз түнгі қорқынышты түске айналады, ал оларды ұмыту мүмкін емес. Қысқа әрі дәл сөйлемдермен жазылған олардың әрқайсысы үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Лаура Штирияда, көршілерден алыс оңаша қамалда әкесімен екеуі ғана тұрады. Бір күні кешке күйменің апатқа ұшырауы салдарынан олардың үйінде бейтаныс жас қыз Кармилла қалады: ол сұлу, сызылған әрі Лаураға деген нәзік сезімге толы. Көп ұзамай маңайдағы ауылдарда жас қыздар өле бастайды, ал біртүрлі түстерден мазасы кеткен Лаураның өзі де әлсірейді. Кармилла кеш тұрады және қайдан келгенін айтпайды: оның бар құпиясы осында. «Дракуладан» ширек ғасыр бұрын жарық көрген бұл қысқа роман вампир әйел бейнесін ұзақ уақытқа бекітті. Лаура жан сырындай баяндайтын бұл хикая үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Кеме апатынан аман қалған Эдвард Прендик Тынық мұхиттағы шалғай аралға түсіріледі, онда қуылған ғалым доктор Моро мен оның көмекшісі тұрады. Түнде зертханадан айғай естіледі. Аралдың оғаш тұрғындары Заңды дұғадай қайталайды: «Төрт аяқтап жүрмеу, бұл Заң.» Г. Дж. Уэллс мұнда әлі де өзекті сұрақ қояды: ғылымның қай шекке дейін баруға құқығы бар, адамды жануардан не ажыратады? Шиеленіске толы бұл роман үйреніп жүрген тіліңізде оңай оқылады.

Бұл жинақ Шекспирдің алты ұлы трагедиясын прозамен баяндайды. Мұнда әкесінің кегін алғысы келетін ханзада Гамлет, әйелі қылмысқа итермелеген Макбет, қызғаншақ мавр Отелло және қыздары опасыздық жасаған қарт король Лир бар. Верона ғашықтары Ромео мен Джульетта да, асқан бай Афиналық Тимон да осында. 1807 жылы жас оқырмандарға арнап жазылған бұл хикаялар ең атақты үзінділерде Шекспирдің өз сөздерін сақтайды. Бұл оның шығармашылығына кірудің ең оңай жолы. Қарапайым баяндалған бұл хикаялар үйреніп жүрген тіліңізде оңай оқылады.

Жас Джим Шортхаус тылсым құбылыстарға әуес тәтесі Джулиямен бірге теңіз жағасындағы шағын қалаға барады. Олар түнді бір ғасыр бұрын қылмыс жасалған бос үйде өткізбек. Бұл жинақтағы он әңгіменің алғашқысы, қалғандары оқырманды Канададағы көлдің аралына, Эдинбургтегі студент бөлмесіне және Квебек ормандарының түкпіріне апарады. Блэквудтың әңгімелерінде ештеңе дерлік көрінбейді: қорқыныш бір дыбыстан, үнсіздіктен, атын атай алмайтын бір нәрсенің қасыңда жүргенін сезуден туады. Әр әңгіме үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Бір ұшқыш аспанда тіршілік иелері бар ма екенін білу үшін барлық рекордтардан биік көтеріледі. Дербиширдегі фермада демалып жүрген дәрігер үңгір маңында жоғалып жатқан қойлар үшін алаңдайды. Ливерпульде жалға алынған арнайы пойыз екі станцияның арасында күндіз жоғалып кетеді. Алтауы үрей, алтауы құпия туралы бұл он екі әңгімені Шерлок Холмсты жасаған Артур Конан Дойл жазған. Мұнда детектив жоқ: ақылға сенетін адамдар өздері түсіндіре алмайтын нәрсемен бетпе-бет келеді. Қысқа әрі шиеленісті бұл әңгімелердің әрқайсысы үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі Германияда талғампаз қарт мырза ойын үстеліне отырып, ақылға сыймайтын қомақты ақша ұтады. Қарсыластары не болып жатқанын түсінбей, сиқырланғандай ұтыла береді. Бұл келбеттің артында кейпін ауыстырып, басқаларды гипнозбен билеп-төстейтін қылмыс данышпаны доктор Мабузе жасырынып жүр. Бір прокурор оның соңына түседі: әдебиеттегі ең атақты қылмыскерлердің бірімен демді ішке тартқызатын жекпе-жек осылай басталады. Жылдам ырғақпен өрбитін роман үйреніп жүрген тіліңізде рахаттана оқылады.

Нью-Йорктен қайтып келе жатқан кемеде ауқатты ағылшын Артур Марсель әлемді қателік деп санайтын дарынды ғалым Герберт Брэндпен танысады. Артурды ғалымның қарындасы Натали баурап алады. Оған жақын болу үшін ол Брэнд басқаратын құпия қоғамға кіреді де, қоғам мүшелерінің бір-бірімен ой арқылы сөйлесетінін біледі. Олар атомдарда жасырынған энергияның көмегімен Жерді жойғысы келеді. Атом бомбасынан әлдеқайда бұрын, 1895 жылы жазылған бұл оғаш роман ғылымның бүкіл әлемге қатерге айналатынын сол кезде-ақ елестеткен. Бірінші жақтан баяндалған роман үйреніп жүрген тіліңізде оңай оқылады.

20-ғасырдың басында Нью-Йоркте банкрот болған жас жігіт Уильям Дестин түрлі түске боялған тышқандармен сиқыр көрсетіп күн көреді. Солардың бірі, жасыл тышқан, Уильямның көршісі, жас суретші Этелиндаға қашып кетеді. Оның күйеуі болған Уильям «психикалық толқындарды» ұстап, бір-біріне жаралған екі адамды жалғайтын құрылғы ойлап табады. Ол Этелиндамен және қайын туысы Сахариссамен бірге байып кету үшін «Жасыл тышқан» деп аталған серіктестік құрады. Бірақ әр сынақ күтпеген әрі күлкілі кездесулер тудырады: бұл ғылым мен махаббатты әзілге айналдыратын жеңіл қиял. Жанды диалогтарының арқасында кітап үйреніп жүрген тіліңізде қызыға оқылады.

Сена жағасындағы үйінде жалғыз тұратын бір адам күнделік жүргізеді. Өзеннен әдемі бразилиялық үш діңгекті кеме өткеннен кейін оның ұйқысы бұзылады, ал бір таңда оянса, графиндегі суды түнде біреу ішіп қойған. Ақырында ол қасында көзге көрінбейтін бір жан тұратынына көзі жетеді. Ол есінен адасты ма, әлде онда шынымен бірдеңе бар ма? Мопассан мұны ешқашан шешпейді, қорқыныш та осы күдіктен туады. Кітапқа Мопассанның басқа әңгімелері де енген. Әрқайсысы үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Адамдар Марсты игерген болашақта жас лейтенант Дэвид Корристон Жердің айналасындағы орбитада тұрған, барлық кемелер өтетін алып ғарыш станциясына аттанады. Сапар кезінде Марстың ықпалды магнатының қызы Хелен Рэмсидің оққағары оның көз алдында өлтіріледі. Сосын жас әйел жоғалып кетеді. Станцияда Корристонға ешкім сенбейді: сапардан оның ақыл-есі ауысқан деп ойлайды. Бірақ ол бетперде астына жасырынған алаяқтарды тауып, детектив пен ғарыштағы шытырман оқиғаның арасында тергеу жүргізеді. Жылдам ырғақпен өрбитін бұл роман үйреніп жүрген тіліңізде оңай оқылады.

Темза батпақтарындағы оңаша ауылда кедей жас суретші Арчи Люсиге үйленгісі келеді. Люсидің өгей әкесі, мумия жинаушы профессор Брэддок шарт қояды: Арчи жасыл таңғышқа оралған инка патшасының сирек мумиясын сатып алуға ақша төлеуі керек. Профессордың көмекшісі мумияны алып келу үшін Мальтаға барады. Бірақ жәшік ашылғанда мумия жоқ, оның орнында буындырып өлтірілген көмекшінің денесі жатыр. Детектив жанрының ең үлкен табыстарының бірі «Хэнсом кебтің құпиясының» авторынан: тұманға толы детективтік жұмбақ, оның үстіне махаббат хикаясы да бар. Баурап алатын сюжетінің арқасында роман үйреніп жүрген тіліңізде қызыға оқылады.

Бір түні Азиядан қайтып келе жатқан кемеде ешқашан ұйықтамайтын бір жолаушы әңгімешіге жақындап, өз құпиясын айтады. Нидерланд Үндістанының оңаша бекетінде дәрігер болып жүргенде оған сұлу әрі тәкаппар еуропалық әйел келіп, тыйым салынған операция жасауды сұраған. Менмендіктен де, құмарлықтан да ол әйелдің өтінішін қабылдамаған, сосын ессіз адамдай сол әйелдің соңына түскен. Атауы осыдан шыққан: амок, Малайзияда адамды алды-артына қаратпай жүгіртетін құтырған ессіздік. Стефан Цвейгтің бұл қысқа хикаясы үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Бұл жинаққа ирланд-америкалық жазушы Донн Бирннің он үш әңгімесі енген. Кітапқа атын берген әңгімеде Бродвейдің бұрынғы бишісі Нью-Йоркте он жыл бұрын жасалған кісі өлтіру үшін сотқа тартылады. Оны Оңтүстік теңіздерден алып келген полицей сотта кеме апаты оны қалай өзгерткенін баяндайды. Қалған хикаялар Ирландиядан Анд тауларына, Нью-Йорк көшелерінен Далила мен Сава патшайымының інжілдік заманына апарады: әр әңгіме басқа әлемді ашады. Жанды әрі тебірентетін бұл әңгімелер үйреніп жүрген тіліңізде бір-бірлеп, өз ырғағыңызбен оқылады.

Венада Ирена адвокат күйеуі мен екі баласының қасында тыныш буржуазиялық өмір сүреді. Бір күні ол ғашығы, жас пианистің үйінен шығып келе жатқанда, бейтаныс әйел оны тоқтатады. Әйел оны сол еркекті тартып алды деп айыптап, одан ақша талап етеді. Бопсалау қайта-қайта жалғаса береді, ал әшкере болып қалу қорқынышы оның отбасылық өмірінің әр сәтін жайлайды. Цвейг бұл үрейді іштей, оқырманды бір сәт те босатпайтын шиеленіспен суреттейді. Бұл қысқа хикая үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

Бұл жинаққа Эдгар Аллан Поның он әңгімесі енген. Мұнда біз Ашерлер үйіне кіреміз: бұл ескі үй онда тұратын әулетпен бірге сызат түсіп, құлап барады. Қызыл өлім елді жайлап жатқанда өз аббаттығына жабылған ханзада Просперо берген бетперделі балды көреміз, әрі есі дұрыс екеніне ант беретін кісі өлтірушіні тыңдаймыз. Мұнда шевалье Дюпеннің алғашқы тергеуі де бар: осы кейіпкер арқылы По Шерлок Холмстан әлдеқайда бұрын детективтік хикаяны ойлап тапты. Аудармасы үнемі көз алдыңызда тұрғандықтан, әр әңгіме үйреніп жүрген тіліңізде бір демде оқылады.

1919 жылғы мамырдың бір таңында Лондонда суретші Филип Эсдейл Челсидегі шеберханасында достарына таңғы ас береді. Кенеттен жақын жерге ұшақ құлайды, ал бір парашютке ілінген екі ұшқыш шатырға түседі: біреуі өлі, екіншісі, суретшінің майдандас досы Чамми Смит тірі қалған. Шатырдан оқ атылған тапанша да табылады. Полиция шақырудың орнына достар істі құпия ұстап, ақиқатты өздері іздеуге шешеді. Тергеуді қонақтардың бірі баяндайды. Баурап алатын сюжеті мен кекесінді үнінің арқасында кітап үйреніп жүрген тіліңізде қызыға оқылады.