Het maatschappelijk verdrag

Rousseau vertrekt van een vaststelling: de mens is vrij geboren, en overal ligt hij in ketenen. Hij zoekt daarom een vorm van vereniging waarin ieder, door zich met allen te verbinden, toch alleen zichzelf gehoorzaamt. Uit dat verdrag leidt hij de soevereiniteit van het volk af, de algemene wil, de wet als uitdrukking van allen, en een regering die tot dienaar wordt teruggebracht. Het werk verkent de legitimiteit van de macht, de gelijkheid, de vertegenwoordiging en de voorwaarden waaronder een republiek standhoudt. Rousseau grondt in de rede wat de traditie op geweld of op goddelijk recht grondde, in een vaste en betogende taal.