La Alienisto

Doktoro Simão Bacamarte revenas al la urbeto Itaguaí por fondi tie azilon, la Verdan Domon, kaj studi science la frenezon. Liaj kriterioj plilarĝiĝas de semajno al semajno: unue notablo, poste tuta kvartalo, poste la plej prudentaj el la loĝantoj pasas la kradojn. La urbo maltrankviliĝas, poste ribelas, dum la sciencisto daŭrigas sian pruvadon. Tiu mallonga rakonto esploras la limojn de la racio kaj la povon de tiu, kiu ilin tiras. Machado de Assis eltiras el tio malvarman satiron, kie la ironio anstataŭas la diagnozon.